Fałszywe dane

To jak nierealny był pierwszy plan pięcioletni wspaniale obrazuje fakt, że część założeń "pięciolatki", które miano zrealizować w roku 1632 faktycznie osiągnięto dopiero w 1960 roku. Nie było to jednak istotne. Ważne było zwycięstwo propagandowe i postawienie całego narodu na nogi, w stan gotowości. Chciano pokazać radzieckiemu społeczeństwu, że żyje w nowych, wspaniałych czasach, w których stare prawa - w tym i prawa ekonomii - po prostu nie obowiązują. Chciano pokazać że Rosja radziecka jest zdolna dokonać absolutnie wszystkiego. Kompletnie nie liczono się z realizmem, ważny był tylko i wyłącznie entuzjazm. To właśnie tego czynnika od wszystkich wymagano, w tym od dyrektorów fabryk. Na nich zresztą presja związana z planem pięcioletnim była ogromna - gdyby bowiem jakaś fabryka nie wywiązała się z założeń planu, to jej dyrektor stanąłby przed sądem. To doprowadziło do tego, że nie dość, że fabryki produkowały całe góry towaru fatalnej jakości, nierzadko zresztą całkowicie wadliwego, to jeszcze fabryczne statystyki były nagminnie fałszowane. Z tego oddolnego fałszu w dużej mierze wynikała zresztą pozorność sukcesu - oficjalne biuro statystyczne ogłosiło wykonanie planu, bo faktycznie - dane które mu dostarczano mówiły o tym, że plan wykonany został.